Έλεγχος νταντάς ή φροντίστριας ηλικιωμένου: τι επιτρέπεται

Λίγες αποφάσεις είναι τόσο προσωπικές όσο το να αφήσετε το παιδί σας ή τον ηλικιωμένο γονέα σας στη φροντίδα ενός ανθρώπου που μόλις γνωρίσατε. Η νταντά, η babysitter, η φροντίστρια ή ο συνοδός ηλικιωμένου μπαίνουν στο σπίτι σας, γνωρίζουν το πρόγραμμά σας και έχουν την ευθύνη για τον πιο ευάλωτο άνθρωπο της οικογένειας. Είναι φυσικό να θέλετε να ξέρετε ποιον προσλαμβάνετε.

Ο έλεγχος νταντάς ή φροντίστριας είναι απολύτως θεμιτός, αρκεί να γίνεται με τον σωστό τρόπο. Ο νόμος προστατεύει και τον εργαζόμενο, και ορισμένοι «έλεγχοι» που κυκλοφορούν στις συζητήσεις των γονέων δεν επιτρέπονται. Ακολουθεί ένας πρακτικός οδηγός, πριν και μετά την πρόσληψη.

Πριν την πρόσληψη: τι μπορείτε να ελέγξετε

Ο πιο αποτελεσματικός έλεγχος γίνεται πριν ο άνθρωπος μπει στο σπίτι σας, και γίνεται κυρίως με τη δική του συμμετοχή.

Ταυτότητα και βασικά στοιχεία

Ζητήστε να δείτε την ταυτότητα ή το διαβατήριο της υποψήφιας και, όπου χρειάζεται, την άδεια διαμονής και εργασίας. Βεβαιωθείτε ότι το όνομα ταιριάζει με όλα τα υπόλοιπα έγγραφα και με όσα σας έχει πει. Μια ασυμφωνία δεν σημαίνει απαραίτητα κακή πρόθεση, αλλά χρειάζεται εξήγηση.

Συστάσεις, πραγματικά ελεγμένες

Οι συστάσεις είναι το πιο χρήσιμο εργαλείο και το πιο συχνά παραμελημένο. Μη σας αρκεί ένα γράμμα ή ένα τηλέφωνο που σας έδωσε η ίδια η υποψήφια:

• Ζητήστε τουλάχιστον δύο προηγούμενους εργοδότες, με ονοματεπώνυμο και πόλη.
• Επιβεβαιώστε ανεξάρτητα ότι τα πρόσωπα υπάρχουν, για παράδειγμα μέσα από κοινούς γνωστούς ή δημόσια στοιχεία.
• Κάντε συγκεκριμένες ερωτήσεις: πόσο καιρό εργάστηκε, με ποιες ευθύνες, γιατί σταμάτησε η συνεργασία, αν θα την προσλάμβαναν ξανά.
• Προσέξτε τις παύσεις και τις γενικόλογες απαντήσεις. Συχνά λένε περισσότερα από τα λόγια.

Ποινικό μητρώο, με τον νόμιμο τρόπο

Για θέσεις που αφορούν παιδιά ή ευάλωτους ενήλικες, είναι λογικό να ζητήσετε από την υποψήφια να εκδώσει η ίδια και να σας προσκομίσει αντίγραφο ποινικού μητρώου. Αυτός είναι ο νόμιμος δρόμος. Κανείς δεν μπορεί να το αναζητήσει για λογαριασμό σας χωρίς τη συμμετοχή της. Περισσότερα στη σελίδα για τους ελέγχους ποινικού μητρώου.

Πιστοποιητικά και δεξιότητες

Αν η υποψήφια δηλώνει σπουδές, πιστοποίηση πρώτων βοηθειών ή εμπειρία με συγκεκριμένες παθήσεις, όπως άνοια ή κινητικά προβλήματα, ζητήστε τα σχετικά έγγραφα. Για τη φροντίδα ηλικιωμένου, η πρακτική εμπειρία έχει συχνά μεγαλύτερη σημασία από τα χαρτιά, και αυτή φαίνεται καλύτερα στις συστάσεις.

Μια δοκιμαστική περίοδος

Λίγες ημέρες συνεργασίας με εσάς παρόντες λένε πολλά: πώς μιλά στο παιδί ή στον ηλικιωμένο, πώς αντιδρά σε μια δύσκολη στιγμή, αν τηρεί τις οδηγίες σας.

Η συνέντευξη: ερωτήσεις που λένε πολλά

Μια καλή συνέντευξη είναι κι αυτή ένας έλεγχος, ίσως ο πιο ανθρώπινος. Αντί για γενικές ερωτήσεις, ζητήστε συγκεκριμένα παραδείγματα:

• «Πείτε μου για μια φορά που ένα παιδί που προσέχατε χτύπησε. Τι κάνατε;»
• «Πώς χειρίζεστε έναν ηλικιωμένο που αρνείται να πάρει τα φάρμακά του;»
• «Τι κάνατε όταν διαφωνήσατε με έναν γονέα ή με την οικογένεια για τον τρόπο φροντίδας;»
• «Γιατί σταματήσατε στην προηγούμενη θέση σας;»

Προσέξτε αν οι απαντήσεις είναι συγκεκριμένες και αν ταιριάζουν με όσα θα σας πουν αργότερα οι συστάσεις. Και αφήστε χώρο για τις δικές της ερωτήσεις: μια φροντίστρια που ρωτά για τις αλλεργίες του παιδιού ή για το ιατρικό ιστορικό του ηλικιωμένου δείχνει ότι παίρνει τη δουλειά στα σοβαρά.

Πού βοηθά μια έρευνα ιστορικού

Όταν η υποψήφια έρχεται από γραφείο ευρέσεως, από άλλη πόλη ή από το εξωτερικό, ή όταν η θέση είναι απαιτητική, για παράδειγμα συγκατοίκηση με ηλικιωμένο, πολλές οικογένειες ζητούν μια πιο συστηματική έρευνα ιστορικού.

Ο ιδιωτικός ερευνητής, με τη συναίνεση της υποψήφιας, επαληθεύει ταυτότητα και συστάσεις, ερευνά δημόσιες πηγές για σοβαρές αντιφάσεις ή δημοσιευμένα περιστατικά, και παραδίδει μια σύντομη γραπτή αναφορά. Η επεξεργασία των στοιχείων γίνεται μέσα στα όρια του GDPR (Κανονισμός 2016/679) και του ν. 4624/2019, μόνο για όσα είναι πραγματικά σχετικά με τη θέση. Δεν περιλαμβάνει πρόσβαση σε κρατικές βάσεις, σε τραπεζικά στοιχεία ή σε ιδιωτικούς λογαριασμούς κοινωνικών δικτύων.

Κατά τη συνεργασία: τι επιτρέπεται και τι όχι

Κάμερες στο σπίτι

Είναι το πιο συχνό ερώτημα. Όταν κάποιος εργάζεται στο σπίτι σας, ο χώρος είναι και χώρος εργασίας του, και ως εργοδότης έχετε υποχρεώσεις. Σε γενικές γραμμές:

• Η εργαζόμενη πρέπει να ενημερωθεί ότι υπάρχει κάμερα, πού βρίσκεται και για ποιον σκοπό.
• Ο σκοπός πρέπει να είναι συγκεκριμένος, για παράδειγμα η ασφάλεια ενός βρέφους ή ενός ηλικιωμένου με κίνδυνο πτώσης.
• Η κάλυψη πρέπει να είναι αναλογική: κοινόχρηστοι χώροι, όχι συνεχής παρακολούθηση κάθε κίνησης.
• Δεν επιτρέπεται σε μπάνιο ή στο δωμάτιο όπου η εργαζόμενη ξεκουράζεται ή διαμένει.
• Η καταγραφή ήχου είναι ιδιαίτερα προβληματική, γιατί αφορά ιδιωτικές συνομιλίες, που προστατεύονται από το άρθρο 19 του Συντάγματος και το άρθρο 370Α του Ποινικού Κώδικα.

Η κρυφή κάμερα, που η εργαζόμενη δεν γνωρίζει, σας εκθέτει σε νομικό κίνδυνο και το υλικό της κινδυνεύει να μη μπορεί να αξιοποιηθεί. Για τη συγκεκριμένη σας περίπτωση, μιλήστε με δικηγόρο πριν την εγκατάσταση. Αναλυτικά στο άρθρο κρυφή κάμερα στο σπίτι: τι επιτρέπει ο νόμος.

Τι άλλο δεν επιτρέπεται

• Να ελέγχετε το κινητό ή τα μηνύματα της εργαζόμενης.
• Να ηχογραφείτε τις τηλεφωνικές της συνομιλίες.
• Να τοποθετήσετε GPS στο όχημά της ή στην τσάντα της.
• Να την ακολουθείτε ή να βάλετε κάποιον να την ακολουθεί έξω από την εργασία, χωρίς σοβαρό, συγκεκριμένο λόγο που να συνδέεται με νόμιμο συμφέρον.

Σημάδια που αξίζει να προσέξετε

Τις περισσότερες φορές, η συνεργασία με μια νταντά ή φροντίστρια είναι πολύτιμη και ειλικρινής. Υπάρχουν όμως αλλαγές που δεν πρέπει να προσπεράσετε:

• Στο παιδί: ξαφνικός φόβος ή απροθυμία να μείνει μαζί της, μώλωπες χωρίς πειστική εξήγηση, αλλαγές στον ύπνο ή στη διάθεση.
• Στον ηλικιωμένο: απόσυρση, φόβος, κακή υγιεινή, απώλεια βάρους, σύγχυση για τα οικονομικά του.
• Στο σπίτι: χρήματα, κοσμήματα ή φάρμακα που λείπουν, ανεξήγητες κινήσεις σε λογαριασμούς, άγνωστα πρόσωπα που επισκέπτονται.
• Στη συμπεριφορά της εργαζόμενης: αντιφάσεις, απομόνωση του ηλικιωμένου από την οικογένεια, επιμονή να χειρίζεται εκείνη τα οικονομικά.

Για την οικονομική διάσταση, δείτε το άρθρο για την οικονομική εκμετάλλευση ηλικιωμένου γονέα, και για τα παιδιά, το εργαλείο σημάδια κινδύνου μπορεί να σας βοηθήσει να οργανώσετε τις παρατηρήσεις σας.

Να θυμάστε ότι κάθε ένα από αυτά τα σημάδια μπορεί να έχει και αθώα εξήγηση. Ένα παιδί περνά φάσεις, ένας ηλικιωμένος μπορεί να επιβαρύνεται από την ίδια του την κατάσταση. Αυτό που μετράει είναι το επίμονο μοτίβο, όχι το μεμονωμένο περιστατικό.

Αν κάτι σας ανησυχεί

1. Αν υπάρχει άμεσος κίνδυνος για το παιδί ή τον ηλικιωμένο, απομακρύνετε την εργαζόμενη και καλέστε την αστυνομία ή ιατρική βοήθεια.
2. Καταγράψτε γραπτά κάθε παρατήρηση, με ημερομηνία και ώρα.
3. Περιορίστε την πρόσβαση σε μετρητά, κάρτες και έγγραφα.
4. Μιλήστε με δικηγόρο για τις υποχρεώσεις σας ως εργοδότη και για τα νόμιμα επόμενα βήματα.
5. Μην προχωρήσετε σε κρυφή καταγραφή ή σε δημόσιες κατηγορίες πριν έχετε σαφή εικόνα.

Πώς ξεκινάμε

Το γραφείο του Πέτρου Δρόλια, με πάνω από 30 χρόνια εμπειρίας, βοηθά οικογένειες να ελέγξουν υποψήφιους φροντιστές με νόμιμο και διακριτικό τρόπο, και να τεκμηριώσουν σωστά μια ανησυχία όταν προκύψει. Η πρώτη συζήτηση είναι δωρεάν, εμπιστευτική και χωρίς δέσμευση, και πριν από κάθε εργασία λαμβάνετε γραπτή, εξατομικευμένη εκτίμηση κόστους.

Καλέστε μας οποιαδήποτε ώρα στο 210 321 2200 ή στο 699 321 2200, ή γράψτε μας στο contact@ldi.gr.